Diksmuide zal tijdens deze bestuursperiode 10.000 euro per jaar betalen voor de werking van de IJzertoren en het Museum aan de IJzer. Dat is volgens burgemeester Koen Coupillie een verdubbeling tegenover de bedragen die tijdens de vorige bestuursperiode werden betaald. En dat staat in schril contrast met de halvering van de subsidies die Vlaanderen heeft beslist voor haar eigen memoriaal. Hierdoor dreigt volgens de VZW Aan de IJzer het voortbestaan van de werking in het gedrang te komen. Daarom wordt ze gedwongen om een beroep te doen op het publiek. Via een fondsenwerving met fiscaal aftrekbare giften gaat men op zoek naar 200.000 euro. (klik hier) Intussen is het ook uitkijken welke gevolgen dit voor Diksmuide zelf zal hebben.

Pas bij de goedkeuring van de Vlaamse begroting, net voor de kerstvakantie, kreeg de VZW Aan de IJzer de definitieve bevestiging dat haar subsidies zouden gehalveerd worden. Deze beslissing van minister Caroline Gennez was in september reeds telefonisch meegedeeld. De eenzijdige contractbreuk door de Vlaamse Overheid wordt nu geformaliseerd via een aanpassing van het memoriaaldecreet. Hierdoor krijgt men, overigens zonder enige verdere motivering, 202.000 euro minder aan nochtans eerder toegekende middelen om het museum uit te baten.
Volgens de uitbatende VZW Aan de IJzer treft dit de werking in die mate dat het onzeker is dat men nog een duurzame oplossing zal vinden voor het voortbestaan. Men beschikt immers over onvoldoende reserves omdat men de voorbije jaren intensief heeft geïnvesteerd.
Er werden intussen wel noodzakelijke keuzes gemaakt zoals het ontslag van een personeelslid en een ticketverhoging. Daarnaast gaat de IJzertoren op woensdag op slot, behalve tijdens de schoolvakanties en een aantal overeenkomsten worden opnieuw onderhandeld. En er werden nieuwe initiatieven opgestart om bijkomende financiële middelen te vinden bij onder meer steden, gemeenten en Vlaamse ministeries. Daarnaast kan de VZW ook jaarlijks rekenen op spontane financiële hulp van mensen die waarde hechten aan de werking. Maar er zal meer nodig zijn, vandaar de oproep naar fondsenwerving.
Voor Diksmuide is de werking van de IJzertoren met zijn 55.000 bezoekers intussen wel toeristisch-economisch heel belangrijk. Daarom had ze ook voor dit jaar een wayfindingproject voorzien waarmee men toeristen van de IJzertoren naar het centrum wil lokken. Ook de vergroening van de IJzerlaan en de heraanleg van het Italiëplein op het kruispunt met de Generaal Baron Jacquesstraat moet toeristen makkelijker naar het centrum loodsen Het is nog niet duidelijk of dit project nu ook even on hold wordt gezet tot er duidelijkheid komt rond de IJzertoren.

In een unaniem goedgekeurde motie had in oktober de Diksmuidse gemeenteraad nog de Vlaamse regering opgeroepen haar eigen decreet niet te wijzigen omdat dit inderdaad de toekomst van de IJzertoren en haar museum zou hypothekeren. En ze verwees daarbij ook naar de vredesboodschap die ze uitdraagt. Deze is immers op vandaag actueler dan ooit. Maar op deze oproep kreeg ook Diksmuide volgens burgemeester Coupillie geen enkele reactie van de Vlaamse Overheid. Ook op het stadhuis van Diksmuide heeft men het raden naar de motivering voor deze opmerkelijke beslissing die immers niet alleen gevolgen heeft voor de IJzertoren maar ook voor het economisch en toeristisch leven in Diksmuide.
Het is dan ook niet duidelijk waarom net de IJzertoren, die nochtans het eigen memoriaal van de Vlaamse gemeenschap is, wordt geviseerd. Nog volgens de VZW Aan de IJzer waren hun activiteiten nochtans op zowel cultureel als op erfgoedvlak herhaaldelijke positief geëvalueerd.
En de beslissing valt ook op een ogenblik dat ook de provincie het belang van het herdenkingstoerisme onderstreept. De toegekende subsidies voor de werking van het In Flanders Fields-museum in Ieper worden dan weer wel tot nader order ongemoeid gelaten. Daar noteert men weliswaar bijna dubbel zoveel bezoekers als in Diksmuide maar het bedrag van de subsidies is ook meer dan dubbel zo groot dan deze die toegekend zijn aan het Museum aan de IJzer. Men hoopt dan ook dat de Vlaamse Overheid bij de volgende 5-jaarlijkse beleidsperiode van 2027-2031 de IJzertoren opnieuw correct zal ondersteunen.
De verdubbeling van de Diksmuidse subsidies zal het probleem niet oplossen. Dat beseft ook burgemeester Coupillie maar structureel kan de stad niet meer doen. In ruil voor de subsidies mag Diksmuide wel gebruik maken van de site. Daarnaast mogen de Diksmuidelingen de toren verder gratis bezoeken…. in zoverre de werking uiteraard blijft bestaan. (DLD)